Eugène Delaplanche – mistrz akademickiej rzeźby XIX wieku we Francji
Eugène Delaplanche zapisał się w historii francuskiej rzeźby jako artysta wierny akademickiej tradycji XIX wieku, a jednocześnie wrażliwy obserwator ludzkiej formy. Tworzył w epoce, gdy francuska sztuka monumentalna rozkwitała w przestrzeni publicznej – na placach, w ogrodach i w gmachach reprezentacyjnych miast. Jego prace wpisywały się w oficjalny nurt sztuki państwowej, ale nie brakowało im subtelności i dbałości o detal.
Urodził się 28 lutego 1836 roku w Belleville. Dziś przypada rocznica jego urodzin – to dobry moment, by przypomnieć sylwetkę artysty, który przez lata pozostawał w cieniu bardziej rozpoznawalnych nazwisk swojej epoki. Kształcił się w paryskiej École des Beaux-Arts, gdzie studiował pod kierunkiem François Jouffroya. W 1864 roku zdobył prestiżową Prix de Rome, co otworzyło mu drogę do kilkuletniego pobytu w Villa Medici i bezpośredniego kontaktu ze sztuką antyku oraz renesansu.
Wpływy klasyczne są w jego dorobku wyraźne. Delaplanche szczególnie chętnie sięgał po tematykę mitologiczną i alegoryczną. Jego rzeźby cechuje harmonijna kompozycja, dbałość o proporcje i miękki modelunek ciała. Jednym z najlepiej znanych dzieł artysty jest „Eve après la chute” – przedstawienie Ewy po upadku, ukazanej w momencie refleksji i wstydu, a nie dramatycznego gestu. To przykład charakterystycznej dla niego powściągliwości wyrazu.
Tworzył zarówno rzeźby kameralne, jak i realizacje o charakterze bardziej monumentalnym. W jego pracach widoczna jest precyzja warsztatu oraz akademicka dyscyplina, ale też umiejętność nadania postaciom indywidualnego rysu psychologicznego. Nie dążył do gwałtownych eksperymentów formalnych – pozostał wierny kanonom, które wyniósł z edukacji i które uznawał za fundament dobrej rzeźby.
Jako laureat Prix de Rome należał do pokolenia twórców kształtujących oficjalny wizerunek francuskiej sztuki drugiej połowy XIX wieku. Wystawiał w paryskim Salonie, zdobywając uznanie krytyków i publiczności. Jego działalność przypadła na czas intensywnej rozbudowy Paryża oraz zwiększonego zapotrzebowania na sztukę publiczną, co pozwoliło mu realizować zamówienia państwowe i prywatne.
Zmarł 10 stycznia 1891 roku, pozostawiając po sobie dorobek, który dobrze ilustruje ideały akademizmu francuskiego końca XIX stulecia. Jego prace nadal można oglądać w muzeach oraz przestrzeni publicznej, gdzie przypominają o epoce, w której rzeźba pełniła ważną funkcję reprezentacyjną i edukacyjną.
(fot. Wikipedia)
#EugèneDelaplanche
