José María Cano – artysta łączący muzykę pop i sztukę współczesną w Hiszpanii

José María Cano to jedna z tych postaci hiszpańskiej kultury, które trudno zamknąć w jednej definicji. Kompozytor, wokalista, autor tekstów, producent, a później malarz – artysta, który z równą swobodą poruszał się między muzyką pop a sztuką współczesną. Największą popularność zdobył jako współzałożyciel legendarnego zespołu Mecano, ale jego droga twórcza szybko wykroczyła daleko poza scenę muzyki rozrywkowej.

Urodził się 21 lutego 1959 roku w Madrycie, a więc dziś przypada rocznica jego urodzin. Dorastał w Hiszpanii przechodzącej przez okres intensywnych przemian społecznych i politycznych, co miało ogromny wpływ na całe pokolenie artystów lat 80. Mecano, założone wraz z bratem Nacho Cano i wokalistką Aną Torroją, stało się jednym z symboli tzw. movidy madrileñy – kulturalnej eksplozji po upadku dyktatury Franco.

Jako autor wielu największych przebojów zespołu, José María Cano odpowiadał za jego bardziej liryczne i melodyjne oblicze. To on napisał między innymi „Hijo de la luna” – utwór, który stał się międzynarodowym hitem i do dziś pozostaje jedną z najbardziej rozpoznawalnych hiszpańskich ballad. Jego kompozycje często łączyły chwytliwą formę z narracyjną precyzją i dbałością o detal. Potrafił budować piosenki o wyraźnej dramaturgii, z czytelną historią i emocjonalnym napięciem, ale bez popadania w przesadę.

Po sukcesach w świecie muzyki pop zaczął coraz mocniej kierować swoją uwagę w stronę kompozycji klasycznych i projektów o większej skali. Jednym z najbardziej ambitnych przedsięwzięć było „Luna” – opera inspirowana historią związaną z „Hijo de la luna”. Projekt ten pokazał, że Cano nie traktował swojej kariery liniowo; interesowało go przekraczanie gatunków i testowanie nowych języków artystycznych.

W kolejnej fazie twórczości skupił się niemal całkowicie na malarstwie. Jego prace, często hiperrealistyczne, bazują na fotograficznej precyzji i własnej technice wykorzystującej wosk. Seria „Blood Test” przyniosła mu międzynarodowe zainteresowanie – były to duże formaty inspirowane obrazami mikroskopowymi próbek krwi znanych postaci historycznych. W tych pracach łączył fascynację nauką, estetyką i symboliką tożsamości. Obrazy Cano prezentowano w Londynie, Nowym Jorku i innych światowych ośrodkach sztuki, co potwierdziło jego pozycję poza światem muzyki.

Charakterystyczne dla jego drogi twórczej jest konsekwentne unikanie zaszufladkowania. Cano nie pozostał artystą jednej dekady ani jednego medium. Z młodzieńczego idola hiszpańskiego popu przeistoczył się w twórcę opery i malarza wystawianego w galeriach sztuki współczesnej. Każdy z tych etapów wydaje się logiczną konsekwencją jego zainteresowań – kompozycja, struktura i detal są wspólne zarówno dla jego piosenek, jak i obrazów.

Rocznica urodzin José Maríi Cano to dobra okazja, by przypomnieć, jak silny wpływ miał na hiszpańską kulturę popularną lat 80., a jednocześnie jak skutecznie potrafił wyjść poza jej ramy. Od stadionowych koncertów Mecano po ciche sale wystawowe – jego kariera pozostaje przykładem artystycznej elastyczności i ciągłego poszukiwania nowych form wyrazu. (fot. Wikipedia)

#JoséMaríaCano